Thương mại điện tử mở lối cho sản phẩm địa phương ra thị trường toàn cầu

Xuất khẩu qua thương mại điện tử tăng trưởng nhanh

Theo đại diện Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số (IDEA), Việt Nam đang cải thiện rõ rệt vị thế trên bản đồ thương mại toàn cầu. Năm 2022, Việt Nam xếp thứ 27 thế giới về xuất khẩu, tăng 23 bậc so với năm 2007. Đồng thời, Việt Nam nằm trong nhóm 10 quốc gia và vùng lãnh thổ có tốc độ tăng trưởng thương mại điện tử nhanh nhất thế giới.

IDEA cho biết, kim ngạch xuất khẩu thông qua các nền tảng thương mại điện tử xuyên biên giới năm 2023 đạt khoảng 5–6 tỷ USD. Nhiều nền tảng quốc tế xác định Việt Nam là thị trường trọng điểm. Tuy nhiên, để khai thác hiệu quả kênh này, doanh nghiệp cần chủ động nắm bắt thông tin thị trường, quy định về thuế, logistics và tiêu chuẩn kỹ thuật nhằm hạn chế rủi ro trong quá trình kinh doanh.

Tại hội nghị, Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số cũng giới thiệu Cổng thông tin xuất khẩu Vietnamexport (www.vietnamexport.com

), kết nối hơn 60 thương vụ Việt Nam tại nước ngoài, cung cấp dữ liệu thị trường cho doanh nghiệp. Ngoài ra, các công cụ như Cơ sở dữ liệu thương mại Việt Nam (VNTR) và Access2Markets của Liên minh châu Âu được đánh giá là nguồn tham khảo quan trọng giúp doanh nghiệp tuân thủ quy tắc xuất xứ, lộ trình thuế quan và các quy định thương mại xuyên biên giới.

Sàn thương mại điện tử hỗ trợ tiêu thụ sản phẩm địa phương

Đại diện Shopee Việt Nam cho rằng các nền tảng thương mại điện tử đang góp phần mở rộng đầu ra cho sản phẩm địa phương. Các mô hình C2C và B2C tạo điều kiện để doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa (MSME) tiếp cận người tiêu dùng trên quy mô lớn, cạnh tranh trực tiếp với các thương hiệu lớn.

Theo Shopee, mô hình “plug-and-play” giúp giảm đáng kể rào cản công nghệ. Người bán chỉ cần đăng ký tài khoản và đăng tải sản phẩm là có thể tiếp cận lượng lớn khách hàng mà không cần đầu tư website hay hệ thống phân phối riêng. Hệ sinh thái dịch vụ từ thanh toán, logistics đến các chương trình hỗ trợ như miễn phí vận chuyển và giao hàng nhanh giúp gia tăng sức mua.

Shopee cũng triển khai nhiều chương trình quảng bá sản phẩm địa phương như “Bản đồ số đặc sản Hà Nội”, bộ sưu tập “Tinh hoa Hà thành”, hay các gian hàng sản phẩm Thủ đô và Thái Nguyên. Thông qua Shopee Live và Shopee Video, các phiên livestream kết hợp với KOLs và chuyên gia giúp tăng nhận diện thương hiệu cho sản phẩm OCOP và đặc sản vùng miền.

Xuất khẩu trực tuyến B2C: Tiềm năng lớn, thách thức không nhỏ

Xuất khẩu trực tuyến B2C là nội dung được thảo luận nhiều tại hội nghị. Theo Shopee, thị trường Đông Nam Á có tiềm năng lớn khi 89% người dùng Internet sử dụng điện thoại thông minh, hơn 50% người tiêu dùng ưu tiên mua sắm trực tuyến. Trong nhóm Gen Z, tỷ lệ lựa chọn mua sắm online lên tới 73%.

Tuy nhiên, doanh nghiệp Việt vẫn gặp nhiều khó khăn khi tham gia xuất khẩu trực tuyến, bao gồm hạn chế về vận hành và chuỗi cung ứng, sự phức tạp trong thủ tục thuế và hải quan, cũng như khó khăn trong xây dựng thương hiệu và chăm sóc khách hàng quốc tế.

Để hỗ trợ người bán, Shopee triển khai các mô hình “Bán Hàng Toàn Cầu” và “Bán Hàng Toàn Cầu Chủ Động”. Với mô hình Bán Hàng Toàn Cầu (từ năm 2021), nền tảng hỗ trợ dịch thuật, chuyển đổi tiền tệ, xử lý thủ tục xuất khẩu và chăm sóc khách hàng. Mô hình Bán Hàng Toàn Cầu Chủ Động, ra mắt tháng 6/2025, cho phép người bán tự quản lý gian hàng quốc tế và xây dựng chiến lược kinh doanh theo từng thị trường.

Kết quả thực tế từ doanh nghiệp

Theo Shopee, doanh thu bình quân hàng tháng của mô hình Bán Hàng Toàn Cầu Chủ Động tăng 83%, số lượng người bán tham gia mô hình Bán Hàng Toàn Cầu tăng 402% mỗi tháng, doanh thu bình quân hàng năm tăng 92%.

Trường hợp thương hiệu giày nữ Erosska & CO. cho thấy hiệu quả của xuất khẩu trực tuyến. Nhờ tận dụng các công cụ hỗ trợ từ Shopee Export, doanh nghiệp đã mở rộng thị trường sang Malaysia, Singapore, Philippines, Đài Loan và Thái Lan. Đến năm 2025, doanh thu xuất khẩu chiếm khoảng 10% tổng giá trị giao dịch hàng năm của thương hiệu này.

Kênh kết nối giữa sản xuất và thị trường

Hội nghị kết thúc với phần hướng dẫn thực hành, giúp doanh nghiệp làm quen với quy trình kinh doanh trên sàn thương mại điện tử. Theo đánh giá của các chuyên gia, sự phối hợp giữa cơ quan quản lý nhà nước và các nền tảng thương mại điện tử đang tạo điều kiện để doanh nghiệp địa phương tiếp cận thị trường rộng lớn hơn.

Thương mại điện tử không còn là kênh bán hàng bổ trợ, mà đang dần trở thành cầu nối giữa hoạt động sản xuất tại địa phương với thị trường trong nước và quốc tế.