Đưa kinh doanh số đến gần hơn với cộng đồng địa phương qua mô hình “Xã thương mại điện tử” của Tiktok Shop
Tại Hội nghị đào tạo và phát triển thương mại điện tử, công nghệ số dành cho sinh viên, doanh nghiệp vừa và nhỏ, hộ kinh doanh và hợp tác xã, tổ chức ngày 01/10/2026 tại Hải Phòng, bà Quách Ái Quyên, Quản lý các dự án Trách nhiệm Xã hội và Hợp tác chiến lược TikTok Shop, đã giới thiệu sáng kiến “Địa phương vươn mình” và mô hình “Xã thương mại điện tử”.
Đây là những hoạt động hướng tới thúc đẩy thương mại điện tử từ cấp tỉnh, thành phố đến cấp xã, phường, góp phần đưa năng lực kinh doanh số đến gần hơn với người dân và các chủ thể kinh tế tại địa phương.
Bà Quách Ái Quyên, Quản lý các dự án Trách nhiệm Xã hội và Hợp tác chiến lược TikTok Shop
Theo chia sẻ của bà Quách Ái Quyên, “Địa phương vươn mình” là sáng kiến do TikTok Shop phối hợp với Cục Thương mại điện tử – Bộ Công Thương triển khai. Trong khuôn khổ sáng kiến này, mô hình “Xã thương mại điện tử” được phát triển như một phương thức triển khai tại cơ sở, đồng hành cùng chính quyền địa phương, hộ kinh doanh, doanh nghiệp, hợp tác xã và người dân trong xây dựng năng lực kinh doanh số bền vững.
Điểm đáng chú ý của mô hình là không chỉ dừng lại ở việc đưa sản phẩm địa phương lên các nền tảng trực tuyến, mà hướng tới hình thành một hệ sinh thái thương mại điện tử ngay từ cấp xã, phường. Trong đó, chính quyền địa phương, người bán hàng và cộng đồng cùng tham gia, phối hợp quảng bá văn hóa, con người, sản phẩm đặc trưng, đồng thời từng bước mở rộng thị trường tiêu thụ và nâng cao giá trị sản phẩm địa phương.
Mô hình tập trung vào năm nhóm hoạt động trọng tâm. Thứ nhất, xây dựng kênh truyền thông số chính thức của địa phương nhằm giới thiệu văn hóa, con người và các sản phẩm đặc trưng thông qua nội dung số và tiếp thị liên kết. Thứ hai, phát triển cộng đồng kinh doanh số, hướng tới thu hút tối thiểu 30 hộ sản xuất, hợp tác xã và hộ kinh doanh tham gia hoạt động thương mại điện tử trên TikTok Shop. Thứ ba, thúc đẩy chuyển đổi số sản phẩm địa phương, đưa tối thiểu 30 sản phẩm đặc trưng, sản phẩm OCOP và sản phẩm chủ lực lên nền tảng. Thứ tư, nâng cao năng lực số cho cộng đồng thông qua đào tạo kỹ năng xây dựng nội dung, sản xuất video, livestream, vận hành gian hàng và kinh doanh trực tuyến. Cuối cùng là kết nối thị trường, tổ chức các hoạt động trải nghiệm, quảng bá điểm đến, livestream giới thiệu đặc sản và các chiến dịch truyền thông thúc đẩy tiêu dùng.
Chia sẻ về quá trình triển khai, bà Quách Ái Quyên cho biết mô hình đã từng bước được mở rộng từ các địa bàn thí điểm như Bình Lư (Than Uyên, Lai Châu), Chợ Lách (Vĩnh Long), Phượng Dực và Bát Tràng (Hà Nội). Mỗi địa phương có những lợi thế riêng để khai thác và phát triển trên môi trường số, từ đặc sản vùng cao, cây giống, hoa kiểng đến gốm sứ, sản phẩm thủ công truyền thống và các sản phẩm làng nghề.
Những kết quả bước đầu từ các mô hình triển khai trong giai đoạn tháng 6 đến tháng 9/2026 cho thấy hiệu quả của cách tiếp cận kết hợp giữa đào tạo, thực hành và kết nối thị trường. Theo số liệu được trình bày, đã có hơn 200 chủ thể địa phương được tiếp cận đào tạo; 5 cộng đồng nhà bán hàng được hình thành và 100% chủ thể trong nhóm được hỗ trợ, tư vấn trực tiếp sau đào tạo. Đồng thời, hơn 200 kênh TikTok địa phương được xây dựng, hàng trăm sản phẩm đặc trưng được đưa lên TikTok Shop và nội dung thuộc các tuyến xã, phường đạt trên 60 triệu lượt xem. Đáng chú ý, hơn 60% nhà bán hàng đã phát sinh đơn hàng, một số sản phẩm đạt thứ hạng nổi bật trong ngành hàng.
Một trường hợp tiêu biểu được giới thiệu là mô hình “Phượng Dực vươn mình” tại Hà Nội. Cộng đồng này hiện có 68 thành viên đang hoạt động, bao gồm các nhà bán hàng và nhà tiếp thị liên kết. Trong giai đoạn từ tháng 6 đến tháng 8/2026, doanh thu tăng trưởng 74,74%, số đơn hàng tăng trưởng 94,96%, với tổng số đơn hàng đạt gần 46.000 đơn.
Bên cạnh kết quả chung, câu chuyện của các hộ kinh doanh cho thấy vai trò thiết thực của hoạt động hỗ trợ chuyên sâu. Với cơ sở Mây tre An Phú, từ tình trạng gian hàng có điểm vận hành thấp và doanh số trung bình khoảng 150 đơn mỗi tháng, chương trình đã hỗ trợ đào tạo sản xuất video, vận hành gian hàng, livestream và kết nối tiếp thị liên kết. Nhờ đó, điểm vận hành gian hàng được cải thiện từ 3,4 lên 4,2 sao, đồng thời phát sinh hơn 19.000 đơn hàng trong hai tháng. Đối với Bình Hoa Tâm An, đơn vị chuyên kinh doanh bình hoa và phụ liệu cắm hoa, chương trình tập trung hướng dẫn đóng gói, vận chuyển và thực hành nội dung video, livestream, giúp sản phẩm từng bước tiếp cận hiệu quả hơn với khách hàng trên môi trường trực tuyến.
Thông qua những kinh nghiệm và kết quả thực tiễn được chia sẻ tại Hội nghị, bà Quách Ái Quyên nhấn mạnh vai trò của việc nâng cao năng lực ứng dụng thương mại điện tử, đồng thời tăng cường quảng bá sản phẩm và hình ảnh địa phương trên các nền tảng số. Đây cũng là hướng tiếp cận có ý nghĩa đối với sinh viên, doanh nghiệp vừa và nhỏ, hộ kinh doanh và hợp tác xã trong bối cảnh chuyển đổi số đang mở ra nhiều cơ hội phát triển phương thức kinh doanh mới.
Mô hình “Xã thương mại điện tử” cho thấy khi được trang bị kiến thức, kỹ năng phù hợp và hỗ trợ kết nối thị trường, các chủ thể kinh tế tại địa phương hoàn toàn có thể từng bước xây dựng năng lực kinh doanh số, mở rộng đầu ra cho sản phẩm và tham gia sâu hơn vào hệ sinh thái thương mại điện tử. Qua đó, góp phần khai thác hiệu quả tiềm năng bản địa, thúc đẩy phát triển kinh tế số và tạo động lực tăng trưởng bền vững cho các địa phương.